
So Sánh Mật Ong Và Đường: Loại Nào Tốt Hơn, Có Nên Thay Thế?
Mật ong và đường là những chất tạo ngọt được sử dụng phổ biến trên toàn thế giới, mật ong thì được đánh giá là lựa chọn lành mạnh hơn. Tuy nhiên, cả hai đều là đường bổ sung và cần kiểm soát chặt chẽ để tránh ảnh hưởng xấu đến sức khỏe.
Mật ong và đường có gì khác nhau?
Mặc dù đều là nguồn đường bổ sung, nhưng mật ong và đường có những đặc điểm riêng biệt:
Mật ong là đường tự nhiên

Mật ong được tạo thành từ chất ngọt do ong thu thập được trong các bông hoa. Có chỉ số đường huyết thấp hơn, vị ngọt đậm hơn và chứa nhiều hợp chất có lợi cho sức khỏe như enzyme, chất chống oxy hóa, vitamin và khoáng chất. Vì thế, nó thường được đánh giá cao hơn một số loại đường khác.
Đường tinh luyện

Đường trắng hay đường tinh luyện là một chất tạo ngọt phổ biến nhất hiện nay, ở mọi nơi trên thế giới đều dùng loại đường này. Là loại đường được làm từ mía hoặc củ cải đường và đã qua quá trình tinh chế để loại bỏ hết mật mía và các tạp chất, thu lại sucrose tinh khiết. Nó thường được gọi là "calo rỗng" hầu như không có giá trị dinh dưỡng bổ sung.
Tuy nhiên, cả hai đều là chất tạo ngọt phổ biến, nhưng nên tiêu thụ ở mức độ vừa phải.
So sánh mật ong và đường
Mật ong và đường tinh luyện là hai chất tạo ngọt có những ưu điểm riêng như:
Mật ong giàu dưỡng chất hơn

Nếu so sánh về giá trị dinh dưỡng, thì mật ong vượt trội hơn đường.
| Tiêu chí | Mật Ong (100g) | Đường Tinh Luyện (100g) |
|---|---|---|
| Lượng calo | Khoảng 300 calo | Khoảng 387 calo |
| Carbohydrate | 80g (chủ yếu từ đường fructose và glucose) | 100g (99% sucrose) |
| Protein | 0,3g | 0g |
| Đường chính | Fructose (cao), glucose, sucrose nhỏ | Sucrose (phân giải thành fructose và glucose) |
| Vitamin & Khoáng chất | Chứa kali (52mg), magiê, canxi... | Rất ít (kali chỉ 2mg) |
| Chất chống oxy hóa | Chứa nhiều chất chống oxy hóa như polyphenol, flavonoid | Không có |
| Chỉ số đường huyết (GI) | Thấp hơn (khoảng 58) | Cao hơn(~ 60) |
Quy trình chế biến
Đường trắng được sản xuất từ mía hoặc củ cải đường qua quá trình chiết xuất nước ép, đun sôi, làm sạch tạp chất và kết tinh. Đôi khi, các nhà sản xuất có thể cho thêm chất bảo quản hoặc chất làm trắng. Đó cũng là lý do nhiều người không đánh giá cao đường và cho rằng nó không có lợi.
Mật ong là được tạo ra khi ong thợ thu thập mật từ hoa, cây cỏ... và phân giải mật hoa bằng enzyme. Sau đó, nó được lưu trữ trong tổ ong và được sử dụng để nuôi ong con và cung cấp dinh dưỡng cho cả tổ ong. Sau đó được lọc để bỏ tạp chất nên nó giữ được các enzyme và protein tự nhiên. Nhưng nếu là loại đã tiệt trùng và đun nóng thì có thể làm giảm một số hợp chất có lợi, nhưng lại tăng thời gian sử dụng.
Lượng calo ủa mật ong và đường

Xét về calo thì mật ong nhỉnh hơn đường một chút, nhưng đổi lại thì nó lại giúp bạn cung cấp thêm nhiều chất dinh dưỡng hơn. Do đó, việc nó được nhiều người đánh giá cao là có cơ sở.
Chất chống oxy hóa trong mật ong dồi dào
Mật ong là sản phẩm cung cấp nhiều chất chống oxy hóa và các hợp chất cần thiết cho cơ thể. Đồng thời GI của nó cũng thấp hơn, do đó khi sử dụng vừa đủ nó ít làm tăng đường huyết đột ngột hơn so với đường .
Còn đường là năng lượng rỗng, không có chất chống oxy hóa và nghèo dưỡng chất.
Độ ngọt của mật ong cao hơn

Mật ong cũng có vị ngọt hơn đường, vì nó có hàm lượng fructose cao. Điều này có nghĩa là khi dùng mật ong để pha chế đồ uống, thêm vào món ăn, bạn nên bỏ ít hơn nhưng vẫn giúp đạt được độ ngọt tương đương. Việc này cũng giúp bạn giảm bớt lượng calo không cần thiết.
Lợi ích của mật ong

Mật ong chứa nhiều hợp chất có lơi, có tác dụng chống oxy hóa và chống viêm. Là một thực phẩm mang đến nhiều tác dụng tích cực như:
- Flavonoid và polyphenol trong mật ong có thể giúp chống viêm, cũng như giúp ích trong việc kiểm soát tình trạng viêm
- Các nghiên cứu cho thấy mật ong có thể kháng khuẩn, giảm viêm, chống oxy hóa
- Nó còn là một phương thuốc ho tự nhiên. Nó có thể giúp bạn xoa dịu cơn ho, giảm cảm giác đau rát họng
- Tính kháng khuẩn, đồng thời còn chứa axit béo, vitamin B, peptit, axit amin, chất chống oxy hóa,.. nên nó có thể giúp bạn làm dịu tình trạng mụn trứng cá
- Chất chống oxy hóa và chống viêm trong thực phẩm này có tác dụng làm giảm nhiều khía cạnh của bệnh xơ vữa động mạch.( theo MDPI)
- Có thể hỗ trợ sức khỏe đường ruột
- Có tiềm năng trong việc ngăn ngừa các rối loạn trí nhớ
- Giúp ích trong quá trình kiểm soát lượng đường trong máu (1).
Đường trắng có tác dụng gì?
Đường trắng chủ yếu được sử dụng làm gia vị trong nấu ăn, pha chế đồ uống. Nó giúp tạo vị ngọt, còn giúp món chiên cá không bị dính, bảo quản trái cây hoặc làm sạch vết bẩn. Tuy nhiên, đường trắng đã qua tinh luyện nên có rất ít dinh dưỡng, việc tiêu thụ quá nhiều có thể gây ra các vấn đề sức khỏe như:
- Tăng đột biến đường huyết
- Đường trắng chứa "calo rỗng", nên nó không có lợi sức khỏe
- Có thể làm tăng nguy cơ mắc các bệnh mãn tính như béo phì, tiểu đường và bệnh tim.
Lưu ý khi sử dụng mật ong và đường
Như đã nói, đường hay mật ong thì đều là các dạng đường được sử dụng rộng rãi, và mỗi ngày bạn cần được giới hạn chặt chẽ. Theo CDC, đối người người trưởng thành nên hạn chế lượng đường bổ sung xuống dưới 10% tổng lượng calo tiêu thụ hàng ngày ( kể cả mật ong). Một số lưu ý khi dùng hai gia vị này bạn có thể tham khảo như:
Hạn chế thức uống có đường

Theo Hiệp hội Tim mạch Hoa Kỳ, nước lọc là đồ uống tốt nhất cho sức khỏe và cho những ai đang giảm cân. Nếu muốn dùng trà, cà phê hay các đồ uống khác nên chọn loại không đường. Hiệp hội Tim mạch Mỹ (AHA) cho rằng nữ giới nên dùng tối đa 100 calo mỗi ngày từ đường (khoảng 6 muỗng cà phê) và nam giới không dùng trên 150 calo mỗi ngày (9 muỗng cà phê).
Kiểm tra thành phần
Khi bạn mua các thực phẩm để ăn uống hàng ngày, nên đọc nhãn để biết thông tin và tổng hàm lượng đường. Vì đây là một gia vị phổ biến, trong một số thực phẩm dù cảm thấy không ngọt nhưng nó vẫn chứa một lượng đường nhất định.
Ưu tiên chất tạo ngọt tự nhiên

Thay thế đường tinh luyện bằng trong mật ong khi pha chế đồ uống, nấu nướng cũng là một cách để bạn kiểm soát lượng đường bổ sung. Vì dù cùng khối lượng nhưng mật ong giúp tạo vị ngọt nhiều hơn, thì đồng nghĩa bạn sẽ dùng ít hơn.
Cắt giảm đường mỗi ngày
Bạn nên có thói quen ăn ít đường hơn so với khuyến cáo, bằng cách khi pha nước, nấu ăn, làm bánh bạn có thể bỏ ít đường hơn. Theo thời gian, khẩu vị của bạn sẽ quen dần, ăn ngọt ít hơn và nó có thể mang lại nhiều tác dụng tích cực cho sức khỏe.
Mật ong hay đường tốt cho sức khỏe hơn?

Mật ong và đường trắng đều là đường bổ sung, bạn cần kiểm soát liều lượng, không nên ăn quá nhiều. Mật ong thì có vị ngọt hơn, nhưng lại giúp bạn bổ sung thêm chất chống oxy hóa, khoáng chất. Nó cũng có đặc tính chống viêm, kháng khuẩn và có tiềm năng về việc điều hòa đường huyết. Ngoài ra nó ngọt hơn nên bạn sẽ có xu hướng dùng ít hơn so với đường.
Đường thì có giá rẻ hơn, phổ biến hơn. Việc nên chọn loại nào là tùy vào nhu cầu, mục đích, sức khỏe của từng người.
Câu hỏi thường gặp về mật ong và đường
1. Mật ong hay đường tốt hơn khi giảm cân không?

Mật ong có lượng calo gần tương đương với đường và ngọt hơn, nên bạn có thể dùng ít hơn. Nó thường được nhiều người lựa chọn khi ăn kiêng. Tuy nhiên, nó vẫn là đường dạng lỏng và nên ăn vừa phải, không nên ăn quá nhiều.
2. Người bị tiểu đường có dùng được mật ong không?
Mật ong có chỉ số đường huyết thấp hơn đường, nhưng nó vẫn làm tăng lượng đường trong máu. Hơn nữa, theo Vinmec, các bác sĩ không khuyến nghị bệnh nhân tiểu đường dùng mật ong. Nhưng nếu bạn không bị béo phù, thừa cân, vẫn có thể dùng một ít và hàm lượng này phải thấp hơn người bình thường. Tốt nhất người tiểu đường nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi dùng mật ong.
3.Trẻ em dưới 1 tuổi có ăn được mật ong không?

CDC khuyến cáo không nên cho trẻ sơ sinh dưới 12 tháng tuổi ăn mật ong. Vì nó có thể chứa vi khuẩn Clostridium botulinum. Mật ong được sản xuất từ các quốc gia khác nhau có tỷ lệ nhiễm C. botulinum khác nhau đáng kể. Khi tiêu thụ chúng có thể tạo ra độc tố nguy hiểm, gây ra bệnh ngộ độc botulism ở trẻ sơ sinh.
Lời kết
Mật ong và đường tinh luyện đều là đường bổ sung và cần kiểm soát liều lượng. Dù mật ong được xem là lành mạnh hơn, nhưng không nên hiểu nhầm là “ăn thoải mái”, vì bản chất vẫn là đường và có thể làm tăng đường huyết hay tăng cân nếu dùng quá mức.
Nếu mua cần chọn hàng chất lượng, có nguồn gốc rõ ràng thì có thể tham khảo một số sản phẩm mật ong rừng tự nhiên, mật ong đong trùng hạ thảo đạt OCOP, vệ sinh an toàn thực phẩm tại 1Shop.









